फंडिंग सर्दियें दे दौरान पूंजी जुटाने आह्ले स्टार्टअप
डिजिटल उपकरणें गी तेजी कन्नै अपनाने, टेक कम्पनियें च निजी इक्विटी फंडें च बढ़ौतरी, निजी बजार च जाने आह् ले सार्वजनिक ते स्टार्टअप गी समर्थन देने आह् ली सरकारी पैह् ल च बाद्दा होने दे कारण पिछले ब’रें च स्टार्टअप फंडिंग दे परिदृश्य च तेजी कन्नै विकास होआ ऐ. 2017 च, कुल $13.7 अरब दा निवेश भारतीय स्टार्टअप इकोसिस्टम च 820 सौदेें च कीता गेआ हा, जिसलै के 2021 च, इकोसिस्टम च इक उछाल आया जिस च वेंचर कैपिटलिस्टें रिकार्ड कन्नै स्टार्टअप दा समर्थन कीता 42 अरब डॉलर दा निवेश. इस कन्नै 46 यूनिकॉर्न (1 अरब डालर दे मूल्यांकन आह्लियां कम्पनियां) दे उछाल दे अलावा भारत दी तरक्की दी कहानी च होर बी योगदान होआ ऐ.
पर, मौजूदा समें च जित्थें हाल च गै अमरीकी फेड आस्सेआ महंगाई च तेजी ते ब्याज दरें च बाद्दा बारै घोशणा कीती गेई ऐ, ते कन्नै गै बधदे भू-राजनीतिक तनाव ते महामारी दे असर दे कन्नै-कन्नै स्टार्टअप बी फंडिंग च कमी दिक्खी जा‘रदे न जिआं निवेशक न स्टार्टअप्स गी निवेश च कटौती करना. एक आफ्टर इफेक्ट के रूऩ भें, का सामना कयने के मरए ‘सर्दियें च फंडिंग करना’, स्टार्टअप नकद जलने गी घट्ट करदे न, छंटनी च तेजी आह्नदे न, ते अपने कारोबार च आमदनी पैदा करने पर मता ध्यान देआ करदे न.
हाल च गै, वाईकॉम्बिनेटर, सिलिकॉन वैली एक्सेलरेटर नै इक खुल्ला पत्र लिखेआ ऐ जेह्दे च आर्थिक चक्र च मंदी दे कारण संस्थापकें गी अपनी मानसिकता गी अनुकूलित करने, योजना बनाने ते अपनी कम्पनियें दे अस्तित्व गी यकीनी बनाने दा मौका दित्ता जंदा ऐ. इस च एह् बी उजागर कीता गेआ ऐ जे स्टार्टअप ‘जिंदा डिफाल्ट होने’ दे लक्ष्य कन्नै लागत च कटौती ते अपने ‘रनवे’ गी बधाने पर विचार करी सकदे न यानी पैसे खतम होने थमां पैह्ले मौजूदा संसाधनें कन्नै मुनाफे हासल करने ते स्थिर नकदी प्रवाह गी यकीनी बनाने उप्पर ध्यान देना.
इ’यां गै भारतीय स्टार्टअप फंडिंग दी मंदी दे मद्देनजर ‘अपने भगोड़े गी बधाने’ लेई होर फंडिंग चैनलें दी तलाश करी सकदे न. शुरुआती दौर दे स्टार्टअप एन्जल इन्वेस्टर्स जां शुरुआती दौर दे फंडें थमां निवेश हासल करना जारी रक्खी सकदे न कीजे उंदे लेई पैसे दे प्रवाह च कोई रुकावट नेईं आई ऐ. Inc42 दी अद्धे साल दी भारतीय स्टार्टअप फंडिंग रिपोर्ट मुजब, एच1 2022 दौरान बीज सौदें च विकास ते देर शा चरण दे सौदें दे संयोजन दे मुकाबले च बाद्दा होआ ऐ.
निवेश दे इक वैकल्पिक स्रोत पर विचार करना, जदके वेंचर कैपिटल फर्में, एन्जल निवेशक, ते बैंक आमतौर पर स्टार्टअप आस्तै प्राथमिक विकल्प होंदे न, होर स्रोत जि’यां माइक्रो वेंचर कैपिटल फर्में, परिवार दफ्तरें, ते कारपोरेट फंड जेह्ड़े स्टार्टअप कन्नै बी जुड़े दे न ते समर्थन करदे न. माइक्रो वीसी ऐसे फंड न जिंदा सक्रिय फंड आकार $30 मिलियन तगर होंदा ऐ, ते ओह् मुक्ख रूप कन्नै बीऽ थमां पैह् ले ते बीऽ दे दौर च निवेश करदे न. आईवीसीए दे अनुसार, 2021 तगर, भारत च लगभग ~89 माइक्रो-वीसी न. परिवार दे दफ्तरें दे राएं फंड जुटाना लम्मी अवधि आह्ले निवेश दी तलाश च स्टार्टअप आस्तै इक होर स्रोत होई सकदा ऐ. 256 नेटवर्क ते प्रैक्सिस ग्लोबल एलायंस इंडिया आस्सेआ जारी कीती गेदी इक सांझी रिपोर्ट मुजब, पिच्छले किश ब‘रें दौरान परिवार दे दफ्तरें भारतीय स्टार्टअप च 5 अरब डालर शा मते दा निवेश कीता ऐ.
मजेदार गल्ल एह् ऐ जे पिछले इक दहाके थमां कारपोरेटें स्टार्टअप कन्नै बी नेड़मे तालमेल शुरू करी दित्ता ऐ. प्रमुख बहुराष्ट्रीय कम्पनियें, हुनै, समर्पित फंड ऐ जेह् ड़े ओह् उनें स्टार्टअपें च निवेश करदियां न जेह् ड़े खास तौर उप्पर कारपोरेटें दे कम्मै दे क्षेत्र कन्नै सरबंधत सेक्टरें च कम्म करा’रदियां न. देश भर च इनक्यूबेटर ते एक्सेलरेटर बी ऐसे कार्यक्रम चलांदे न जिंदे राएं ओह् अपने स्टार्टअप दे समूहें गी निवेशकें गी पिच करने ते नकद अनुदान जित्तने दे मौके उपलब्ध करोआंदे न.
पारिस्थितिकी प्रणाली च निजी हितधारकें दे अलावा, स्टार्टअप बी उनें मौकें दी तलाश करी सकदे न जेह् ड़े सरकार फंड जुटाने लेई उपलब्ध करोआंदी ऐ. भारत सरकार आसेआ जनवरी 2021 च शुरू कीती गेदी स्टार्टअप इंडिया सीड फंड योजना स्टार्टअप गी अवधारणा दे सबूत, प्रोटोटाइप विकास, उत्पाद परीक्षण, बजार च प्रवेश, ते व्यावसायिकरण लेई माली मदद दिंदी ऐ. सरकार भारतीय लघु उद्योग विकास बैंक (एसआईडीबीआई) फंड आफ फंड योजना दे राएं बी फंड जारी करदी ऐ जेह् ड़ी वेंचर कैपिटल ते वैकल्पिक निवेश फंडें (एआईएफ) च निवेश करदी ऐ जेह् ड़ी स्टार्टअप च निवेश करदी ऐ. इसदे अलावा, स्टार्टअप इंडिया बक्ख-बक्ख मंत्रालयें, विभागें, ते कारपोरेटें कन्नै साझेदारी च नवाचार ते भव्य चुनौतियां चलांदा ऐ, जिस च विशिश्ट समस्या बयानें लेई स्टार्टअप थमां नवाचार समाधानें गी आमंत्रित कीता जंदा ऐ. स्टार्टअप दे चुनिंदा कोहर्टें गी बक्ख-बक्ख वित्तीय ते गैर-राजकोषीय मौके उपलब्ध करोआए जंदे न जिंदे च नकद अनुदान, बजार तगर पुज्ज, निवेशक कनेक्ट, ते पिचिंग दे मौके, ते होरनें दे अलावा शामल न.
फंडिंग दे बारे च होर जानने लेई, तुस इसदी खोज करी सकदे ओ फंडिंग गाइड.
