पाण्याचे संवर्धन

विजयवाडा, स्वप्नांच्या शहरात जन्मलेल्या मला माझ्या वाढत्या शहराबद्दल जवळीक आणि आपुलकी आहे. चेन्नई येथील सीआयपीईटी (सेंट्रल इन्स्टिट्यूट ऑफ प्लास्टिक इंजिनीअरिंग एंड टेक्नॉलॉजी) मध्ये अभ्यास केल्यानंतर मी माझ्या करियरसाठी दिल्लीला गेलो. मला नोकरी मिळाली होती, तरी मला समाधान नव्हते. ज्याचा मला स्वत:ला अभिमान वाटेल असे काहीतरी करावेसे वाटले. नावीन्य आणि उद्योजकतेचा विचार माझ्यामध्ये नेहमीच होता. म्हणून, मी 2000 मध्ये प्लास्टिक उद्योगात प्रवेश करून माझा प्रवास सुरू केला आणि काही कालावधीत, आम्ही नोएडा बाहेर चालणारे साचे तयार करण्यात यशस्वी झालो. एक यशस्वी उद्योजक असल्यामुळे, मी माझ्या प्रवासाबाबत समाधानी नव्हतो. समाजासाठी काही करण्याची इच्छा माझ्यात खूप आधीच पेरली गेली होती. मला माझे कौशल्य आणि अनुभव एखाद्या कारणासाठी वापरायचे होते, ज्यामुळे समाजाचा फायदा होईल.

एक दिवस, माझ्या प्रवासादरम्यान, मी रेल्वे स्थानकावर माझ्या ट्रेनची वाट पाहत होतो आणि शौचालय शोधत होतो. बरेच चालल्यानंतर मला एक शौचालय सापडले, जे चालू होते परंतु अत्यंत विचित्र अवस्थेत आणि पाणीटंचाईमुळे स्वच्छता नाही, ज्यामुळे संक्रमण आणि आजारपण होऊ शकते. त्या सार्वजनिक शौचालयामधून येणारा लघवीची गंध असह्य होता आणि श्वास घेण्यास त्रास होत होता. मी पाहून पूर्णपणे घाबरून गेलो. मला काही शंका नाही की या दयनीय अवस्थेमुळे नागरिकांना सार्वजनिक ठिकाणी लघवी करण्यास भाग पाडले जाते. काहीच पर्याय नसल्यामुळे, सार्वजनिक स्वच्छतागृहांमध्ये पाण्याची कमतरता असूनही काही लोक त्याचा वापर करतात. तेव्हाच मी या प्रचलित आणि समर्पक प्रकरणांवर समाजासाठी काहीतरी करण्याचा विचार केला. माझे योगदान नागरिकांना मदत करू शकेल आणि विशेषत: रस्त्यासारख्या असुरक्षित सार्वजनिक ठिकाणी.

स्वच्छ आणि निरोगी समाजाला काहीतरी योगदान देण्यासाठी स्वच्छ भारत मिशन हा सर्वात प्रभावी कार्यक्रम आहे, ज्याने मला आणि माझ्या कार्यसंघाला नेहमीच प्रेरणा दिली आहे. सार्वजनिक जागांवर लघवी करणे बंद करणे हे स्वच्छ भारताचे उद्दीष्ट आहे. हे साध्य करण्यासाठी, लघवी करण्याच्या जागा सामान्य लोकांसाठी सहज उपलब्ध असाव्यात, त्या स्वच्छ, सुस्थितीत आणि गंध मुक्त असाव्या. जेव्हा हे साध्य होते, सार्वजनिक जागेत लाघवी न केल्यास तुमचे वर्तनात्मक स्वागत होते.

या तत्त्वावर आधारित, आम्ही 2014 वर्षात "नेचरसानी ®" संकल्पना सुरू केली आणि कंपनी नोंदणी केली आणि 2017 मध्ये स्टार्ट-अप डीआयपीपी केले गेले आहे. गेल्या काही वर्षांत, आम्ही कल्पनाशक्तीपासून ते नेचरसानच्या अंमलबजावणी पर्यंत यशस्वी झालो. आम्ही पहिला कमोड नोव्हेंबर 2017 सिकंदराबाद रेल्वे हैदराबाद भवन येथे स्थापित केला.

आमचे उद्देश आमचे स्वतःचे उत्पादन, ब्रँड विकसित करणे होते आणि मुख्यतः आमच्या शेजारील देशांकडून अतिरिक्त भाग, उत्पादन आणि उपकरणे आयात केल्याशिवाय भारतातील संकल्पनेला पूरक बनवणे होते. जरी या कल्पनेला पुढील पातळीवर नेण्यासाठी सुरुवातीच्या निधीच्या बाबतीत आर्थिक अडचणी येत होती, तरीही मी अनेक निधी उभारणाऱ्यांशी संपर्क साधला आणि अनेक लोकांकडून निराशा मिळाली की माझी संकल्पना यशस्वी होणार नाही आणि सर्व प्रयत्न ड्रेनमध्ये जातील. माझी टीम आणि मी त्यांच्या निराशाजनक टिप्पण्यांवर कोणतेही श्रद्धा निर्माण केली नव्हती आणि आमचे स्वत:चे प्रॉडक्ट तयार करण्याचे माझे ध्येय गाठण्यासाठी मागे वळून पाहण्याचे नव्हते. जर आम्ही यशस्वी झालो तर आम्ही अधिक उत्पादन करू, जर आम्ही नाही तर आमच्या मागील चुका शिकू, शिकू आणि मागील अंमलबजावणीमध्ये जिथे आम्ही फसवणूक केली आहे तिथे सुधारू. परंतु, आम्ही आमची कल्पना मृत्यू होऊ देणार नाही. या विचाराने आम्हाला मार्च फॉरवर्डसाठी प्रेरित केले आहे ज्याने अखेरीस "नेचरसानी", जलविहीन मूत्रपिंड आणि कमोड यांना 2014 मध्ये जन्म दिले आहे. आमचे कठोर परिश्रम, चिकाटी, अपयशातून शिकणे, आम्ही जे करत आहोत त्याच्या प्रेमामुळे शेवटी फळ देण्यात आले आहेत. स्वच्छ भारत मिशनच्या माध्यमातून भारत सरकारने आम्हाला आणखी काय मागवले आहे आणि राष्ट्रीय स्वॉचथॉन -2017 पुरस्काराने सन्मानित केले आहे. आम्ही स्वच्छ-ए-थॉन 1.0.2017 मध्ये सेमी-फायनलिस्ट होतो आणि भारताच्या पंतप्रधानांनी 2 ऑक्टोबर 2017 रोजी जारी केलेल्या "स्वाचथॉन" बुकलेटमध्ये फीचर केले होते. तसेच स्वच्छ भारत ग्रँड प्रोग्राम, 2018 मध्ये स्टार्ट-अप इंडियाद्वारे सॅनिटरी डोमेनमध्ये आणि अनेक सरकारी आणि खासगी संस्थांमध्ये आयोजित 2 रा पुरस्कार देखील दिले. हा खरोखरच आमच्यासाठी विशेषाधिकार आणि मोठा कामगिरी आहे.

मेड इन इंडिया, प्रत्येकासाठी बनविलेले: आमचे तंत्रज्ञान एक नाविन्यपूर्ण उत्पादन म्हणूनही मंजूर करण्यात आले आहे आणि डॉ. नाविन्यपूर्ण, स्केलेबल, परवडणारे आणि सामाजिकदृष्ट्या स्वीकार्य तंत्रज्ञानाच्या मान्यतेसाठी भारत सरकारच्या पेयजल आणि स्वच्छता मंत्रालयाची माशेलकर समिती. तसेच, आमचे उत्पादन पेटंट प्रलंबित आणि नोंदणीकृत डिझाईन.

एक नम्र सुरुवात

कोणतीही व्यक्ती किंवा कार्यसंघात उत्सुकता असावी, जेणेकरून नाविन्यपूर्ण कल्पना विकसित होतील आणि त्या साकार करण्यासाठी प्रयत्न होतील. मी आयुष्यभर नेहमीच उत्सुक असतो आणि भविष्यात मी उत्साही राहू इच्छितो. दिल्ली येथे नोकरीच्या अंमलबजावणी दरम्यान, मी मोटर अभियांत्रिकीतील गंभीर भाग, खेळण्यांच्या उत्पादनांचे प्रश्न, इलेक्ट्रॉनिक उत्पादने इत्यादींचे निराकरण केले आहे, मी नेहमीच एफटीआर (फर्स्ट टाईम राईट) मिळविले आहे. अधिक करण्याच्या भूकेने मला नोकरी सोडण्यास भाग पाडले व माझे स्वतःचे काहीतरी सुरु करण्याचा निर्णय घेतला. एक नम्र सुरुवात म्हणून, आम्ही मोल्ड ऑर्डर घेणे सुरू केले आणि हळूहळू आम्ही ग्राहकांना योग्य फॉर्म डिझाइन चरण ते उत्पादन टप्प्यापर्यंत पूर्ण निराकरण प्रदान करण्यास सक्षम झालो, अशा प्रकारे संपूर्ण उत्पादन जीवन चक्रात सामील झालो.

जिलेट, जे सेफ्टी रेझर्स आणि पर्सनल केअर उत्पादनांमध्ये अग्रणी आहे, तांत्रिक मार्गावरील स्टॉपपेजवर गंभीर समस्येचा सामना करीत होते आणि या समस्येचे निराकरण करण्यासाठी बाह्य विक्रेत्यांकडे मोकळे केले होते. मी उत्सुक झालो आणि हे एक आव्हान म्हणून घेतले आणि शेवटी ती गंभीर समस्या सोडविली. जिलेटच्या उप-अध्यक्षांनी वैयक्तिक आभारपत्र पाठवले होते.

स्वत:च्या ज्ञानावर कुणीही आत्मसंतुष्ट होऊ नये. प्रत्येकाने उत्कटतेने उत्सुकता बाळगावी, जी शेवटी अनेक नवकल्पनांचे दरवाजे उघडते. आमच्या चौकशीच्या वेळी, आम्ही आमची स्वत:ची फॅक्टरी सुरू केली जी ग्राहकांना संपूर्ण उपाय प्रदान करते. आम्ही हॅवेल्ससाठी लाईफलाईन मेडिकल घटक, इलेक्ट्रिकल आणि इलेक्ट्रॉनिक्स घटकांसाठी भाग आणि घटक प्रदान करणारे विक्रेता म्हणून मोठ्या कंपन्यांसोबत भागीदारी केली. प्रिंटर, टीव्हीएससाठी कीबोर्ड घटक, जेव्हीएमसाठी कन्स्ट्रक्शन अर्थ-मूव्हिंग लिफ्टिंग उपकरणे, वॉकी-टॉकी घटकांसाठी बॅटरी पॅक, होंडा, यामाहासाठी वाहन घटक. एलईडी लाइट्सच्या निर्मितीसाठी मोल्ड्स दिले. आमच्या संपूर्ण प्रवासात आम्ही नेहमीच ग्राहकांचा आनंद आणि कित्येक प्रशंसा मिळविली आहे, ज्याने आम्हाला नवीन बेंचमार्क सेट करण्यास आणि जास्त उंचीवर जाण्यासाठी प्रोत्साहित केले.

नेचरसानी” चा प्रवास

कमी देखभाल आणि पाण्याअभावी सार्वजनिक मुतारी मध्य लघवीचा वास येतो. सार्वजनिक स्वच्छतागृहांमध्ये पाणी नसले तरी लोक ते वापरतात आणि त्यामुळे संसर्ग होण्याची शक्यता असते. तेव्हाच आम्ही मुतारी कमोड बनवण्याचा विचार केला, जे निर्जल, गंधरहित, कमीतकमी देखभाल आणि कमी खर्चिक कॉम्पॅक्ट असेल.

या मुख्य चिंता लक्षात घेऊन, आम्ही एक कार्यसंघ तयार केला आणि काडतूस आणि कमोड डिझाइन आणि तयार करण्यात वेळोवेळी अनुसंधान व विकासात घालवला. कालांतराने हे उत्पादन बाजारात येण्यापूर्वी कठोर गुणवत्तेच्या तपासणीतून गेले. सुरुवातीला आमच्या टीममधील सदस्यांनी चीनकडून कमोड खरेदी करुन ते भारतात विकण्याचे सुचविले. मला 'मेक इन इंडिया' या संकल्पनेतून सतत प्रेरणा मिळाली होती आणि मी इतर देशांकडून उत्पादन आयात करण्याच्या कल्पनेच्या विरोधात होतो. जरी, आमच्या सुरुवातीच्या काळात आम्हाला संघर्ष करावा लागला, तथापि, अखेर 4 वर्षांच्या निरंतर प्रयत्न आणि परिश्रमानंतर, अखेरीस आम्ही आमच्या देशी "नेचरसानी", निर्जल मुतारी बनविल्या.

आम्ही आता जागतिक दर्जाचे, सौंदर्यपूर्ण, पर्यावरण-अनुकूल इमारती साहित्य आणि मूत्र प्रणालीसह कार्ट्रिज डिझाईन आणि विकसित करण्याच्या दृष्टीकोनानुसार आयएसओ 9001:2015 प्रमाणित कंपनी आहोत. या दृष्टीकोनातून प्रेरित, आमची आर&डी लॅब विकसित तंत्रज्ञान जी गंधरहित, पाणीरहित आणि रासायनिक मुक्त मूत्र प्रणालीला सुलभ करू शकते. हे इनडोअर आणि आऊटडोअर ॲप्लिकेशन्ससाठी उपयुक्त आहेत. नेचरसानी® हे आता बीएसआय®ची हरीत सहाय्यक कंपनी आहे. http://www.naturesani.com/  

हे सिद्ध झालेले तंत्रज्ञान आणि पर्यावरणीय नवकल्पना आहे आणि राष्ट्रासाठी पाणी वाचवणे, स्वच्छता रासायनिकांचा किमान वापर, वर्तमान आणि संभाव्य वापरकर्त्यांसाठी जागरूकता वाढविण्यासाठी मदत करणे हे त्यांच्या मिशनवर आहे. (https://www.youtube.com/watch?v=xWhdinijPEY&feature=youtu.be)

आम्ही हैदराबाद रेल्वे, जीएमआर दिल्ली, युनायटेड स्पिरिट्स इ. मध्ये कमोड स्थापित करणे पूर्ण केले, आम्ही हैदराबादमधील काही मेट्रो स्थानांवर देखील “नेचरसानी” स्थापित केले. हे सहजपणे स्थापित केले जाऊ शकते आणि याची देखभाल करणे सोपे आहे, परिणामी निरोगी, गंधहीन आणि स्वच्छता वातावरण मिळते. हैदराबाद मेट्रो रेल्वे लिमिटेडचे एमडी श्री एन.व्ही.एस.रेड्डी आणि जीएम श्री बी.एन.राजेश्वर राव यांचे आमच्यासारख्या स्टार्टअप्सना प्रोत्साहित करण्यासाठी आणि आमच्या नाविन्याची प्रशंसा करण्यासाठी आम्ही मनापासून आभार मानतो. त्यांनी मेट्रो स्थानकांवर “नेचरसानी” मुतारी स्थापित करण्यास मान्यता दिली होती. आम्ही 2 इन 1, 3 इन 1, 6 इन 1 अशा 1 स्टँड मधील कमोड्सच्या जागा, अशी 1in1 अनोखी कल्पना घेऊन आलो आहोत. अधिकार्‍यांनी आतापर्यंत 3 इन 1 स्टँडला मान्यता दिली आहे. आम्ही शहरी आणि ग्रामीण भागात सार्वजनिक लघवीच्या असुरक्षित जागा ओळखण्याच्या प्रक्रियेत आहोत, राष्ट्रीय स्तरावर नेचरसानची स्थापना सुलभ करण्यासाठी सरकार आणि इतर एजन्सीसमवेत सहयोग करण्याच्या प्रयत्नात आहोत.

विचार करण्यापासून साकार होईपर्यंतचा प्रवास फारसा सोपा नव्हता, त्याला सतत संशोधन व विकास, मनुष्यबळ, विद्यमान मुतारीतील उणीवा ओळखणे यासारख्या विविध प्रकारातील गुंतवणूकी आणि प्रयत्न असा साडेचार वर्षांचा कालावधी लागला.. आम्ही आनंदी आहोत की आम्ही यापूर्वी कधीही उपलब्ध नसलेले उत्कृष्ट उत्पादन प्रदान करण्यास सक्षम आहोत. उद्योगातील सर्व घटकांकडून त्याच्या गुणवत्तेवर केलेली पोचपावती ही आमच्यासाठी साक्ष आणि एक निश्चित बक्षीस आहे. प्रत्येकाची गरज असल्याने आम्ही मोठ्या प्रमाणात राष्ट्रात योगदान देण्यास उत्सुक आहोत.

आकडेवारी दर्शविते की व्यावसायिक वापराच्या सरासरी अंदाजावर आधारित, असा अंदाज आहे की आमचे जलविहीन घटक प्रति वर्ष अंदाजे 1.50 लाख लिटर पाण्याची बचत करू शकतात. आपल्या मूलभूत गरजा जसे पिणे, स्वयंपाक इ. साठी पाण्याचा वापर कमी करणे खूप आव्हानात्मक आहे.. तथापि, आपल्यापैकी प्रत्येकजण पाण्याच्या वापराच्या इतर प्रकारांकडे नक्कीच लक्ष देऊ शकतो आणि शक्य तेथे बचत करू शकतो. एक चांगला समाज बनविण्यासाठी आणि आपला ग्रह वाचवण्यासाठी आपण सर्वांनी हात मिळवून एकमेकांना सहकार्य करण्याची गरज आहे.

अशा मोठ्या यशस्वी प्रकल्पातील या अद्भुत प्रवासाचा भाग असल्याचा आम्हाला अभिमान आहे, जे बर्‍याच ठिकाणी सहज उपलब्ध आहे, सामान्य लोकांना उघड्यावर लघवी करण्यास प्रतिबंधित करते आणि आमच्या स्थापित उत्पादनांचा प्रभावीपणे वापर करते.

आमचा प्रवास नुकताच सुरू झाला आहे आणि आम्ही राष्ट्रीय स्तरावरही आपले पंख पसरवत आहोत. आमच्या प्रवासात त्यांच्या सतत सहकार्य केल्याबद्दल मी माझ्या टीमचे, कुटुंबाचे विशेष आभार मानतो आणि त्यांना शुभेच्छा देतो.

वर्तमान आणि भविष्यातील पिढ्यांसाठी पाणी आणि पृथ्वी वाचवा

जय स्वच्छ भारत. जय हिंद.